جولای 2017 - صفحه 4 از 16 - فایر دیزاین




۲۷ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

  • موضوع و سخنران
  • زمان ومکان برگزاری
  • نهاد برگزار کننده

 

موضوع:نشست سندشناسی مسجدالنبی

سخنران: محسن اکبرزاده| پژوهشگر معماری اسلامی

زمان‌برگزاری: ۲۸ تیر۱۳۹۶

مکان: اصفهان، دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان، سالن توحیدخانه

دانشگاه اصفهان، دانشکده معماری و شهرسازی

 

نوشته نشست سندشناسی مسجدالنبی اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۷ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

از آن زمان که چین به خاطر استفاده‌ی شدید از زغال‌سنگ و سایر منابع آلوده‌کننده شهرت بدی داشت خیلی نمی‌گذرد اما حالا چین به‌سرعت در حال تغییر این تصویر از خود است.

امروزه چین بیش از هر کشور دیگر در جهان در انرژی‌های بادی، آبی و خورشیدی سرمایه‌گذاری می‌کند. این هفته چین با رونمایی از بزرگ‌ترین نیروگاه خورشیدی شناور جهان بر نقش خود به‌عنوان پیشگام در توسعه‌ی انرژی‌های نو تأکید کرد.

این تأسیسات در شهر هوآینان در استان شرقی آنهوی واقع‌شده است. ظرفیت تولید برق این نیروگاه ۴۰ مگاوات است که برای تأمین برق موردنیاز یک شهر کوچک کافی است.

صفحات خورشیدی شناور بیش از یک دهه است که مورداستفاده قرارگرفته‌اند. آن‌ها چند مزیت دارند: هیچ فضای ارزشمندی بر روی زمین را اشغال نمی‌کنند و اثر خنک‌کنندگی آب بهره‌وری پنل‌ها را بیشتر می‌کند. همچنین با ممانعت از تابش آفتاب به منبع آبی از تبخیر آب ارزشمند برای شرب و آبیاری می‌کاهد.

اما در کنار به‌کارگیری مناسب فن‌آوری نیروگاه هوآینان ازنظر مقیاس پروژه گامی بسیار بزرگ به جلو است. پیش‌ازاین بزرگ‌ترین نیروگاه شناور خورشیدی با ظرفیت ۶.۳ مگاوات در انگلستان واقع‌شده بود. نیروگاه ۱۳.۷ مگاواتی ژاپن هم که قرار است سال آینده به بهره‌برداری برسد با فاصله‌ی زیاد پشت سر تأسیسات جدید چینی‌ها قرار می‌گیرد.

چین همان‌طور که سرمایه‌گذاری‌هایش در انرژی‌های تجدید پذیر را سرعت بخشیده از میزان مسرف سوخت‌های فسیلی‌اش هم کاسته است. در ژانویه امسال چین ساخت بیش از ۱۰۰ نیروگاه زغال‌سنگی با مجموع ظرفیت ۱۰۰ گیگاوات را متوقف کرد.

مسیری که چین در حرکت به سمت انرژی‌های تجدید پذیر می‌رود درست برخلاف مسیر امریکاست. به‌تازگی ترامپ وعده‌اش در مبارزات انتخاباتی مبنی بر عقب‌نشینی از توافق‌نامه‌ی پاریس را عملی کرد و اجرای آن را لغو کرد.

در پاسخ به این اقدام چین و اتحادیه‌ی اروپا اعلام کردند که بر تعهدشان به توافق پاریس پایبندند و اقداماتشان درزمینه‌ی کاهش کربن را سرعت خواهند بخشید. با خروج آمریکا از توافق به نظر می‌رسد خلائی بزرگ در رهبری مقابله جهانی با تغییرات اقلیمی به وجود آمده است که گویا چین می‌خواهد و می‌تواند آن را پر کند.

 

منبع: World Economic Forum

نوشته چین از بزرگ‌ترین نیروگاه خورشیدی شناور جهان بهره‌برداری کرد اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۷ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

در این سخنرانی بامزه و عمیق از تد هیوستون TEDxHouston, ساختمان‌ساز دَن فیلیپس ما را به گشت‌وگذاری در میان چندین خانه‌ای که در تگزاس با استفاده از مصالح بازیافتی و احیاشده با روش‌های کاملاً خلاقانه ساخته است٬ می‌برد. دیتیل‌های طراحی‌شده‌ی ساده و فوق‌العاده‌ای که می‌تواند به روش‌های خلاقانه‌ی شما جان تازه‌ای بدهد.

منبع

TedTalk

نوشته دَن فیلیپس و خلق خانه‌هایی از مصالح بازیافتی اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

نویسنده: سجاد زلیکانی، دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات معماری ایران، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران.


اگر مروری بر کتب قدیمیِ نگارش یافته در بیان تاریخ مناطق شمالیِ ایران داشته باشیم و حاصل تحقیقات محققین معماری و مرمت را در حوزه‌ی فرهنگی – جغرافیاییِ موردنظر مطالعه نماییم، می‌بینیم ازجمله مواردی که بیشترین نمود را در بازگوییِ آثار و بناهای شاخص در ساحت معماری دارند، «برج‌ها» هستند. برج‌هایی با شیوه‌های ساخت و کاربریِ گوناگون؛ برج‌هایی در شهرها و روستاهای مختلف این دیار؛ بناهایی باسابقه‌ی چند صدساله و بعضاً به درازای هزار سال. آثاری که فن و نیارشِ اصولی، هنر و منطقِ زیبایی‌شناسانه را یک‌جا در خود دارند. این موارد همگی نُمایه و انعکاسی از ساختارِ وسیعِ فرهنگی و علمیِ مردمانِ این سامان است. با این حال ممکن است از برخی، تنها نام و نشانشان در لابه‌لای ورق‌های تاریخ مانده باشد.

این بدان معنا نیست که تاریخِ معماریِ حوزه‌ی شمال ایران و به تبع آن، تبرستان، تنها در برج و برپاییِ دست‌ساخت‌هایی با این کالبد خلاصه می‌شود؛ بلکه دست روزگار به هر دلیل و علتی، این آثار را بیش از سایرین برای ما باقی گذاشته است. در این بین، برج‌های مناطق شمال ایران در رده‌ی ساختمان‌های «یادمانی و شاخص» قرار می‌گیرند. آثار این دسته، اهمیت و جایگاه مهم‌تری نسبت به سایر ساختمان‌های هم‌دوره‌ی خود داشتند. پس «خوش‌ساخت‌ و خوش‌سیما بودن»، لازمه‌ی آن‌ها بوده و طبیعی است که این میراث، بیش از سایرین باقی بماند.

این آثار، با سیری کوتاه و نگاهی گذرا در جغرافیای فرهنگیِ این دیار رخ می‌نمایند. جالب‌ آن‌که هرکدام از آنان، منطق نام‌گذاریِ خاصّی در دل خود نهفته دارند؛ بعضی با پیشوند «برج»، برخی «گنبد»، تعدادی «بقعه» و نیز چندی از آن‌ها، با پیشوند «مقبره» قابل شناسایی هستند. گرچه ممکن است بناهای مورد نظر که در حیطه‌ی تفسیریِ برج قرار می‌گیرند، کاربریِ مختلفی داشته باشند؛ اما  قالبِ کالبدیِ همگی از یک اصول پیروی می‌کند و آن، «قامتِ رعنا و شاخص بصری» در مقایسه با سایر بناهایی است که در شهرها یا روستاها با یک‌دیگر هم‌نشین گشته‌اند. به تعبیری دیگر، به همه‌ی آنان می‌توان لفظ برج را اطلاق نمود؛ چرا که منظور ما از برج، همان بناهای سترگ، باوقار، بلند و مرتفع هستند که انتظارِ «چندکاربری بودن» از آنان، چندان بی‌راه نیست.

«برج قابوس۱» در شهر «گنبد کاووس» فعلی یا «جرجان» قدیم را می‌توان به عنوان قدیمی‌ترین برجِ باقی‌مانده‌ی کتیبه‌دار و البته‌ نمونه‌ای شاخص و تأثیرگذار معرفی نمود. برج‌های دیگری نظیر «رادکان۲، رِسکِت۳، لاجیم۴» که هر سه در فاصله‌ی زمانی کوتاهی نسبت به برج قابوس ساخته شده‌اند، از جمله‌ی موارد ارزشمند هستند. «مقبره‌ی ناصرالحق و بقعه‌ی یوسف اسماعیل» در آمل، «مقبره‌ی درویش فخرالدین و بقعه‌ی سلطان محمد طاهر» در بابل، «مقبره‌ی سیدمحمد زرین‌نوا» در قائمشهر، «بقعه‌ی امامزاده عبدالله» در نکا، «بقعه‌ی شاه بالو زاهد» در نور و صدها نمونه‌ی دیگر، جامعه‌ی آماریِ ما را در تحلیل این نکته توجیه می‌کنند که می‌توان ظهور، بروز و جلوه‌ی «برج‌سازیِ چند کاربری» را در حوزه‌ی فرهنگی – جغرافیاییِ شمال ایران یافت. نظر و گفتار صاحب‌نظران بر این موضوع دلالت دارد که کاربریِ‌ «دیده‌بانی، آرامگاه و مقبره، میل و نشانه‌ی راهنمای آبادی‌ها»، در علتِ ساخت هرکدام از آنان، قابل تفسیر و تحلیل است.

اکنون این میراث، در ساحتِ وجودیِ «برج ساعت ساری» معنا و تفسیر می‌شود. برجی در میانه‌ی شهر ساری؛ برجی در جوار برج‌های تاریخی دیگر. نگاهی خلاصه بر آثارِ «برج‌گون یا شبهِ برجِ» این شهر، بدون درنظر گرفتنِ روستاها و مناطق حومه‌ایِ دوردست و نیز خوانشِ تاریخِ برج‌سازیِ آن در بین متون تاریخ محلی، ما را با نام‌هایی چون «سه‌گنبدان، گنبد حسام‌الدوله، گنبد دلارام، منار کهنه، بقعه‌ی امامزاده عباس، بقعه‌ی سلطان زین‌العابدین، بقعه‌ی امامزاده یحیی، بقعه‌ی فخرالدین درویش، مقبره‌ی امامزاده قاسم و شاطر گنبد» آشنا می‌سازد. در این میان، دو مقبره‌ی هم‌جوار دیگر به نام‌های «امامزاده محمدرضا و ملا مجدالدین» وجود دارند که از آن بنای اولیه چیزی باقی نمانده و ساختار فعلی، حاصل دخل و تصرف‌ وارد شده در طول زمان است که چهره آن‌ها را دگرگون ساخته‌اند.

از قدمت برج‌سازیِ شهر ساری همان بس که نقل است قبرهای «سلم، تور و ایرج»؛ فرزندان شاه اسطوره‌ایِ ایران، فریدون، در ساری بوده و به این دلیل، «سه‌گنبدان» نام خود را از «سه مدفن فرزندان فریدون» ستانده است. در این‌که سه‌گنبدان، مجموعه‌ای از سه بنای گنبدی بوده یا تک‌بنایی با سه گنبد، محل تردید است. اما صد افسوس، امروزه از آن‌ نیز اثری به‌جای نیست. در کتب تاریخیِ تبرستان، از سه‌گنبدان نام برده شده است۵ و جهانگردان و سیاحانی که گذرشان به ساری رسیده بود، از آن یاد کرده‌اند۶.

اگر حتی به صورت سطحی و ساده به تحلیل و تفسیرِ برج ساعت ساری بپردازیم، نمی‌توان به راحتی از دلایل و عوامل مؤثر بر احداث آن چشم‌ پوشاند. باید به هوش باشیم که شهر ساری، به عنوان یکی از اولین شهرهایی است که اقدامات نوین ایران هم‌زمان با حکومت پهلوی اول در آن آغاز شد. باید بدانیم که شهر ساری میزبان یکی از اولین ایستگاه‌های خط راه‌آهن ایران است. پس اگر کالبد برج که در همان دوران بنا شد، تازه و جدید می‌نماید، متأثر از این فضای جامعه است. در ثانی، نمی‌توان بدون در نظر گرفتن وجود خارجیِ آن برج‌های تاریخی، نگاهی به برج ساعت داشت. نمی‌توان وجود روحِ آن «سنتِ معماری» را در کالبد برج ساعت نادیده گرفت. چرا که در همان ایام، نگاه به گذشته، تاریخ، هویت و میراث فرهنگیِ ایران زمین، از مبانیِ فکریِ مهم به شمار می‌آمد. پس بیانی جدید و در عین حال با هویت و هم‌گام با تاریخ ایران، به خصوص معماریِ آن، در ظاهر و باطن برج ساعت ساری نمود دارد. قامت رفیعِ آن به عنوان نشانه‌ی بصری برای شهر و نیز قرار دادن ساعت در آن، می‌تواند به عنوان کانون توجه مردم به صورت کارکردی پویا و سیّال قلمداد گردد. هرچند می‌گویند بر بالای آن اذان نیز گفته می‌شد.

از هم‌جواریِ برج ساعت با برج‌های دیگر و قرار دادن آن در ظرفِ تاریخی، می‌توان برج ساعت را آیینه‌ای از تاریخِ بناهایِ «برج‌گون یا شبهِ برج با کاربریِ چندگانه» در بستر فرهنگی – جغرافیاییِ این حوزه از ایران دانست. با این‌که بنای اولیه‌ی برج در سال ۱۳۰۹ شمسی ساخته شد و آن اثر در سال ۱۳۴۴ شمسی به بهانه‌ای تخریب گردید، اما بار دیگر در همان محل، برجی با همان شکل و شمایل ساختند تا این «تصویرِ نوین» و این «آیینه‌ی تاریخ»، کماکان  به عنوان «قلب تپنده‌ی تفسیری نو از هنر و معماری» باشد؛ خونِ این مسئولیت سنگین را در رگ‌های ما وارثان جاری سازد و «حیاتِ هویتِ فرهنگی – اجتماعیِ» ما را تضمین نماید. چه زیبا و چه نیکو اقدامی در برپاییِ چنین اثری صورت گرفت تا بار دیگر، حرکتی در مسیر فرهنگ و هویتِ سنتِ معماری باشد. اگر در جوار این برج قرارگیری و اگر بر قامت آن نظاره‌گر شوی، تصویری نوین از آن تاریخ را خواهی دید. نماد و نشانه فعلیِ شهر ساری، وامدار همان «سنتِ معماریِ» ریشه‌داری است که شرحش از خاطر گذشت. برج ساعت، «هویتِ سنگینِ تاریخ معماریِ» این دیار را به دوش می‌کشد. برج ساعت، «ساعتِ جریانِ زندگی اهالیِ شهر» را کوک می‌کند. برج ساعت، «ساعتِ زنده بودن سنتِ هنر و معماریِ سرزمینمان» را نشان می‌دهد!

 آری؛ آن میراثِ گران‌بها را قدر بدانیم و قدردان تفکری باشیم که قدرِ آن میراث را دانسته و با سنتِ معماری، دم‌ساز و هم‌نفس گشته است.

معرفی اجمالیِ برج ساعت ساری

برج ساعت ساری در میانه‌ی میدانی به همین نام جای گرفته و تشکیل فضای شهری مهمی داده است که ترکیبی از برج و میدان است. این فضا، امروزه کانونِ همگراییِ خیابان‌های «جمهوری اسلامی، انقلاب، ۱۸ دی و شهید مدرس» است که در میان اهالی شهر به «پاساعت» خوانده می‌شود. بنای اصلی برج ساعت، در سال ۱۳۰۹ شمسی و در دوران حکومت پهلوی اول ساخته شده و نقل است که توسط مهندسان و هنرمندان آلمانی، طراحی و اجرا شده بود. اما به دلایلی در سال ۱۳۴۴ شمسی تخریب گشت و در سال ۱۳۵۵ شمسی، تصمیم به ساخت همان برج بر اساس نقشه‌های قبلی گرفته شد. بنای فعلی، یادگار آن دوران است که تا به امروز باقی ماند. بنا به نقل از تاریخ روایی، احداث برج حدود ۲ سال به طول انجامید. برج ساعت، نام خود را به دلیل وجود ساعت که در قسمت فوقانی آن قرار دارد، ستانده است. در گذشته، ۲ ساعت در برج وجود داشت که از روسیه وارد شده بود؛ اما به دلیل تخریبِ برجِ اولیه، ساعت‌ها نیز از بین رفتند. امروزه، ۴ ساعت در ۴ طرف برج دیده می‌شود. گویند ساعت‌ها به تعداد ارقام ساعتِ آن لحظه، به صدا در می‌آمدند. مردمان ساری، با وجود بناها و آثار تاریخی و قدیمی دیگر، این برج را نماد و نشانه‌ی شهرشان می‌دانند.

جایگاه ساعت در شهرهای اسلامی

 

پی‌نوشت

  1. بر حسب امرِ قابوس ابن وشمگیر؛ از فرماندهان آل‌زیار، در سال ۳۹۷ هجری قمری، بنا شد.
  2. در ۴۲ کیلومتری جنوب شهرستان کردکوی و در جوار روستایی به همین نام قرار دارد. مقبره یکی از اسپهبدان آل‌باوند است که در حدود سال ۴۰۷ الی ۴۱۱ هجری قمری، ساخته شد.
  3. در ۶۵ کیلومتری جنوب شهرستان ساری و در نزدیکی روستایی به همین نام قرار دارد. بنا به گفته آندره گدار (معمار و باستان‌شناس فرانسوی)، مقبره یکی از اسپهبدان آل‌باوند است که در سال ۴۰۰ هجری قمری، برپا شد.
  4. در ۲۷ کیلومتری شرق شهرستان زیرآب و در کنار روستایی به همین نام قرار دارد. مقبره یکی از بزرگان آل‌باوند است که در سال ۴۱۳ هجری قمری، ایجاد شد.
  5. برای نمونه، در کتاب «تاریخ تبرستان»، نوشته «محمد ابن حسن ابن اسفندیار» در سده هفتم هجری قمری و نیز «تاریخ تبرستان و رویان و مازندران»، نوشته «ظهیرالدین مرعشی» در سده نهم هجری قمری، اشاره‌ای به سه‌گنبدان شده است.
  6. «جیمز بیلی فریزر» را می‌توان اولین سیّاح خارجی دانست (۱۸۲۲ میلادی) که در کتابش، به توصیف بنایی می‌پردازد که بدان، «گنبد سلم و تور» نام نهاده است. اما عده‌ای همچون مرحوم استاد منوچهر ستوده عقیده دارند که آن بنا، گنبد حسام‌الدوله بوده و تا زمان فریزر، نشانی از سه‌گنبدان بر جای نبوده است. بعد از او، «استوارت»، «ملگنوف» و «رابینو» نیز به واسطه سفرشان به شمال ایران و اهمیت این بنا، ذکر سه‌گنبدان را در کتاب‌های خود، به میان آوردند.

 

نوشته تصویری نوین از تاریخ برج‌سازیِ شمال ایران؛ برج ساعت ساری اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

وضع موجود

علیرغم تصریح  قانون کار ، نیروی کار در شرکت‌های مشاور و دفاتر فنی معماری و شهرسازی ایران فاقد تشکل صنفی کارگری بوده و به همین دلیل با انواع بهره‌کشی غیرقانونی و نیز مشکلات متعدد در تنظیم روابط با کارفرما و دولت مواجه هستند. این یادداشت را می‌توان مقدمه ای بر نیاز مبرم به تشکیل صنف کارگران شرکت‌های مشاور و دفاتر فنی دانست.

آماری از تعداد شرکت‌ها و دفاتر مجوز فعالیت در حوزه شهرسازی و معماری کشور در دست نیست. بسیاری از شرکت‌ها ثبت رسمی نشده و به‌صورت زیرزمینی در حال فعالیت بوده و بسیاری دیگر نیز با پروانه‌های ثبت‌شده در دیگر رشته‌ها به خدمات‌دهی درزمینه‌ی معماری و شهرسازی می‌پردازند.

مطابق با داده‌های سایت جامعه مهندسان مشاور ایران[۱] از مجموع ۸۰۶ شرکت ثبت‌شده در این جامعه ۸۷ شرکت دارای صلاحیت در گروه تخصصی شهرسازی، همین تعداد دارای صلاحیت در گروه تخصصی معماری، ۳ شرکت دارای صلاحیت در گروه تخصصی طراحی داخلی، ۵۳ شرکت دارای صلاحیت در گروه تخصصی نقشه‌برداری، ۱۸ شرکت دارای صلاحیت در گروه تخصصی حمل‌ونقل و ترافیک هستند. شایان‌ذکر است که بسیاری گروه‌های دیگر نیز با توجه به ماهیت میان‌رشته‌ای تخصص‌ها در همین مجموعه کلان و مرتبط قرارگرفته‌اند که ارائه آمار آن‌ها خارج از حوصله این بحث است.

با احتساب گوناگونی زمینه فعالیت و نیز دامنه تخصص‌های جانبی به‌طور میانگین هرکدام از این شرکت‌ها و دفاتر چیزی نزدیک به بیست نفر کارگر را در خود جای‌داده‌اند.

در خصوص سایر شرکت‌ها و دفاتر زیر نظر سازمان نظام‌مهندسی ساختمان کشور متأسفانه هیچ آمار قابل اتکایی به دست نمی‌آید. سازمان تأمین اجتماعی، نظام‌مهندسی کشور و استان‌ها هیچ‌کدام رقمی از تعداد فعالین این حوزه به دست نمی‌دهند!

به تجربه می‌توان گفت هرکدام از شرکت‌ها و دفاتر یادشده تقریباً دارای ۴ کارگر هستند.

غرض از بیان این ارقام، نه اشاره به نفس ارقام بلکه بیان گستردگی جامعه کارگری موضوع بحث از سویی و ناپیدایی هویت قانونی این جامعه است.

این کارگران که طیف گسترده‌ای از تایپیست، نقشه‌کش، تکنسین کامپیوتر، کارشناسان معماری، شهرسازی، عمران، تأسیسات، نقشه‌برداری، جغرافیا، محیط‌زیست و منظر، اقتصاد، جامعه‌شناسی، حمل‌ونقل و … را شامل می‌شوند فاقد صنف، اتحادیه و سندیکا بوده و درنتیجه فاقد توان چانه‌زنی در خصوص خواست‌ها و مشکلاتشان در مقابل کارفرمایان کوچک (صاحبان و سهامداران شرکت‌ها و دفاتر) و کارفرمای بزرگ (دولت) هستند.

نگاهی به وضع اسفبار جامعه کارگری در گروه‌های معماری، شهرسازی و سایر گروه‌های وابسته و مقایسه آن باکیفیت‌های تصریح‌شده در قانون کار بر لزوم تغییر فوری وضعیت صحه می‌گذارد.

علیرغم تصریح ماده ۵۱ قانون کار بسیاری از شرکت‌ها و دفاتر فنی از کارگر تحت عناوینی همچون «شارت»، «تحویل پروژه»، «فوریت ارائه طرح به کارفرما» و امثال آن بهره‌کشی مضاعف شده و او را به حضور اجباری در شرکت بیش از ۸ ساعت مجبور می‌کنند. همچنین است اجبار کارمندان به کار بیش از ۴۴ ساعت در هفته (۱۷۶ ساعت در ماه) بدون پرداخت اضافه کار مطابق قانون کار!

افزایش دستمزد کمتر از رقم تورم سالیانه، دریافت چک و سفته بابت حقوق کارگری هنگام استخدام، قراردادهای سفید امضا، تعویق پرداخت دستمزد به موعد وصول معوقات کارفرما (شرکت / دفتر)، تهدید به اخراج، عدم پرداخت حق بیمه، درج حقوق پایه بجای حقوق واقعی در اسناد قانونی، حذف مرخصی‌های با/بدون حقوق، عدم پرداخت عیدی و پاداش و نیز بن‌های کارگری، اجبار به خدمت در خارج از محل کارگاه (تحت عنوان سفرهای کاری) و … تنها بخشی از شرایط روزمره نیروی کار در شرکت‌های مشاور و دفاتر طراحی است.

قانون چه می‌گوید؟

تعریف صنف مطابق با ماده ۴ قانون نظام صنفی کشور[۲] نشان‌دهنده قرارگیری این دسته از کارگران در گروه‌های «فنی» و «خدماتی» است.

از دیگر سو مطابق ماده ۱۳۱ قانون کار[۳] این ظرفیت وجود دارد تا کارگران نسبت به تشکیل انجمن صنفی مبادرت نمایند. انجمن یادشده مطابق تعریف خود از منظر قانون‌گذار این وظیفه را دارد تا در کنار سایر مسئولیت‌های خود به «کوشش در جهت استیفای حقوق و خواست‌های مشروع و قانونی اعضاء» پرداخته و ضمن «همکاری با وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در جهت شناخت مشکلات کارگری و اجرای قانون کار» اقدام نماید.

ارتباط با سایر نهادهای کارگری و کارفرمایی و تنظیم روابط کارگران با آن‌ها دیگر ظرفیت چنین تشکلی خواهد بود.

ایجاد چنین تشکل‌هایی نه‌تنها کیفیت فضای کار را افزایش می‌دهد بلکه در بلندمدت به حفظ استقلال بدنه کارشناسی و فنی کشور و استیفای حقوق کارگران شهرساز و معمار و درنتیجه بهبود کیفیت طرح‌ها و برنامه‌های توسعه کمک خواهد کرد.

پی‌نوشت

[۱] – http://www.irsce.org/fa/companyList/شرکت‌ها

[۲] – آن گروه از افراد صنفی که طبیعت فعالیت آنان از یک نوع باشد، تشکیل یک صنف را می‌دهند. صنوف مشمول این قانون، با توجه به نوع فعالیت آن‌ها به چهار گروه تولیدی، خدمات فنی، توزیعی یا خدماتی تقسیم می‌شوند.

[۳] -https://tashakolha.mcls.gov.ir/fa/tashakolkargari/anjomankargari/marahal

نوشته در دفاع از تشکیل صنف کارگران شرکت‌های مشاور و دفاتر فنی اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

<div style="text-align: right; direction: rtl;"

دانلود مجله طراحی و معماری- Better Homes and Gardens
Better Homes and Gardens
English | PDF |162 pages |30.1 Mb
مجله  Better Homes and Gardens به صورت تخصصی به مبحث دکوراسیون داخلی، معماری و طراحی داخلی منزل و معرفی نمونه های برتر جهان در این زمینه پرداخته است. شما می توانید با مشاهده این مجله با مبحث معماری داخلی خانه  آشنا شوید. با ما در ادامه همراه شوید…
۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

نویسنده: عارف اقوامی مقدم


هر آن‌چه خوب بود از چیزی که شر بود، بیرون می‌تراوید»

امیل زولا، پول
همزمانی انتشار ترجمه‌ی مقاله‌ی تبدیل‌شدن به اوربان: طبق کدام معیار؟ با درگذشت فریدمن بهانه‌ای شد تا به‌اجمال به میراثش برای برنامه‌ریزی و برنامه‌ریزان بنگریم. جان فریدمن، پروژه‌ای بزرگ برای کندوکاو در ذهن وصله‌پینه‌ای، و سوژ‌ه‌ی سپرانداخته در جامعه‌ی معاصر سرمایه‌داری است، اما در این مختصر فقط مختصات نظری، و نه تاریخی، این فیگور نشانه‌گذاری خواهد شد.

وجه بارز این فیگور ــ صرف‌نظر از این‌که خود تا چه اندازه به آن اصرار داشت و به‌طرز منسجم آن را پیگیری کرد ــ تأکید بر بازسیاسی‌کردن پراتیک اجتماعی و به‌طور اخص برنامه‌ریزی اوربان بود. این مهم در تک‌مضراب «برنامه‌ریزی، متأخر به جامعه‌ی سیاسی است یا برنامه‌ریزی جداافتاده از سیاست را باید وهم محض دانست‏» پنجه‌افکندن به چهره‌ی سرکوبگر برنامه‌ریزی شهری جریان غالب بود. این زاویه‌ی دید، او را در سلک سنت باشکوه عصر روشنگری قرار داد. با آن که فریدمن اصرار داشت بگوید مخاطبش جوامع سرکوب‌شده‌ی (جهان سوم) نیست، اما این سنت با تأکید بر خودآیینی فردی، پیمان، آزادی، مالکیت، علنیت/همگانی‌بودن، برابری، مدارا، آزادی، همان رکن‌هایی بودند/هستند که هستی این جوامع را پروبلماتیزه می‌کند.

در روزگاری که پوزیتیویسم در برنامه‌ریزی تسمه از گرده‌ی روایت‌های ناهمخوان و به‌ویژه رهایی‌بخش برنامه‌ریزی در دانشگاه‌های سرمایه‌داری می‌کشید و پراتیک نئولیبرال ریگانی‌ـ‌تاچری همه‌ی دستاوردهای پساجنگ طبقه‌ی کارگر و متحدانش را یکی‌یکی بازپس‌می‌گرفت، کتاب برنامه‌ریزی در حوزه‌ی عمومی و به‌دنبالش مقاله‌ای در نقد و رد نظریه‌ی ابطال‌پذیری پوپر، سوژه‌ی سیاسی را برکشید، و تمام‌قد بر برنامه‌ریزی جانبدارانه پافشاری کرد.

در همین راستا، بر حوزه‌ی عمومی به‌سان میدان تحول اجتماعی با هدف تولید اوربان پافشاری کرد. نکته‌ای که محک مؤید تعلق‌اش بر سنت روشنگری و عصر طلائی دولت‌شهرهای دموکرات یونان بود. با این جهت‌گیری، به صف چشم‌اندازگرایان تحول سیاسی پیوست و بر این ستون، سنت بسیج/دگرگونی اجتماعی را با اتکای بر جامعه‌ی مدنی پرقدرت که وام‌دار دولت نیست، در دستورکار قرار داد تا به قول آرنت «چیزی نو» را به جهان تزریق کند.

اما میراث او، سلبی و ایجابی، بسیار فراتر از این‌هاست. یکم، او نخستین فرد در حوزه‌ی برنامه‌ریزی بود که منکر وجود مسئله‌ی تکنیکال و خوش‌خیم در سپهر سیاسی شد. از نگاه او هرگونه مداخله در حوزه‌ی اجتماعی به‌ذاته پروبلماتیک است و تنها مفر از پیامدهای این مداخله، توسل به مشروعیت با اتکا به دموکراسی است. با همین رویکرد می‌شود او را در سنت سوسیال دموکراسی آن‌سوی اقیانوس‌ها (آمریکن) قرار داد که هیچ‌وقت مجال بروز و ظهور نیافته است. دوم، فریدمن در پروبلماتیزه‌کردن برنامه‌ریزی از منظر قدرت، یادآور ادوارد سعید و میشل فوکو بود که تأکید داشتند: «حقیقت را باید به قدرت گفت». همان‌قدر که توجه فریدمن به قدرت، نکته‌ی قوت اندیشه‌ی او در گفتمان برنامه‌ریزی بود، به همان اندازه، همه‌ی نقاط ضعف سنت سوسیال دموکراسی ماورای آتلانتیک و او را یک‌جا بازمی‌تاباند. سنتی که سپهر سیاست را مستقل از اقتصاد تلقی می‌کرد، هرچند آشکارا بر آن اشاره نمی‌کرد.

اگر اندیشمند رادیکالی مانند دیوید هاروی، مبارزه برای جامعه‌ای آزادتر و کمتر‌سرکوبگر را از درون این نظام (از شر‌های آن) و با اتکا بر ارکان آن چون «تشکیل سرمایه‌ی پایا و محیط‌های مصنوع؛ تصرف اجاره؛ کارکرد‌های پول، مالیه و اعتبار؛ تولید بحران‌های مالی و پولی؛ و …» به شیوه‌ی دیالکتیک بیرون می‌کشد و به صراحت می‌نویسد «فهم‌های جدید از جهان نمی‌تواند محصول تأمل انفعالی باشد، بلکه … از مبارزه‌ی پویا سرچشمه می‌گیرد؛ فرایند تغییر را نمی‌توان به‌طور یک‌سویه فهمید؛ تأمل انتقادی بر فهم‌ها، ادراکات و ایدئولوژی‌هایمان، تلاش برای تدارک مفاهیم و راه‌های مشاهده‌ی ساده و فراگیر، و ارزیابی تجربه‌مان از تحولات تاریخی و جغرافیایی به اندازه‌ی درگیری سیاسی و اجتماعی در سنگرها حایز اهمیت‌اند» پیشنهادات فریدمن بیرون از روابط قدرت مستقر و نهادهای نظام‌سرمایه‌داری قرار دارد و بیشتر به تهاجمی از بیرون می‌ماند. با این که فریدمن موعظه‌گر انقلاب نیست اما رویکرد پیلاتوسی او (حاکم اورشلیم به هنگام به صلیب کشیدن عیسای مسیح) راه را برای رویکردی منزه‌گرا باز می‌گذارد.

اغتشاش نظری فریدمن را می‌توان به‌وضوح در ارجاع نقش تلخکان دربار به برنامه‌ریز در دوره‌ی مدرن دید. تلخکانی که باید مسئولیت «گفتن حقیقت به قدرت» را عهده‌دار شوند. او در ناسازه‌ای آشکار، مشخص نمی‌کند که این تلخلکان مدرن (برنامه‌ریزان) حقیقت را از کجا یافته‌اند؟ چه شرایطی مانع از آن شده است که قدرت حقیقت را نداند؟ و یا سرانجام، آیا دامن زدن به این تصور که قدرت حقیقت را نمی‌داند، مشارکت در سرکوب نیست؟

فریدمن ناظر بیرونی به جهان است! تصوری پاک‌دستانه و منزه‌طلبانه از شرهای جهان دارد. در مبارزه‌ی هرروزه درگیر نبوده است. آپارتوس نظری منسجمی ندارد.[۱] آکادمیسینی، که در جوانی چوب نافرمانی را خورده است،[۲] و شاید همین به هراس روانی او از درگیری با نهادهای قدرت دامن زده است. همین امر به‌خوبی در مقاله‌ی حاضر، شاید به‌قول روانشناسان فرویدی از مجرای ضمیر ناخودآگاه به زبان آورده می‌شود: «هنگام ارائه‌ی واقعیت بی‌پرده‌ی چیزها، ما یا با آن اندک شمارانی هستیم که قدرت را در دست دارند یا با ‌آن بسیارانی که ناتوانند و حق‌شان در مقام انسان از سوی نیروهای ویرانگر سیتی سرمایه‌داری نقض می‌شود. با افشای خطاهای اجتماعی، خودمان را در همبستگی با آن‌هایی نشان می‌دهیم که تحت ستم قرار گرفته‌اند. با نمایش علنی، همبستگی آن‌هایی را که مقاومت می‌کنند تقویت می‌کنیم»!!

مسئله این نیست که «با گفتن حقیقت به قدرت» می‌توان در کنار ستم‌دیدگان تاریخ ایستاد! برنامه‌ریز تلخک دربار نیست، این، حداقلی است که باید از سوژه‌ی برنامه‌ریز انتظار داشت! برنامه‌ریز پیلاتوس اورشلیمی هم نیست! این خود مشارکت کنشگرانه در تثبیت شر است! مسئله این است که کدام شرایط اجتماعی‌ـ‌اقتصادی، به کری و کوری نهاد قدرت کمک می‌کنند و نیروهای اجتماعی ضد نظم موجود چگونه می‌توانند به این نهادها نفوذ کنند، آن‌ها را به سیطره‌ی خود درآورند و از منفیت آن‌ها در برساختن رهایی کمک بگیرند؟ اگر سرمایه‌داری با تولید فضا توانسته است به بقای خود ادامه بدهد باید بازتولید فضای سرمایه‌داری را مختل کرد! باید فضا را از آن خود کرد!

پی‌نوشت

[۱]. خودش گفته بود که بعضی از دوستان، ضعف‌اش در خصوص اقتصاد سیاسی را به او گوشزد کرده بودند.

[۲]. فریدمن به یکی از دوستان بنده گفته بود، وقتی در جوانی (دهه‌ی سوم زندگی‌اش) چندان روی خوشی به روایت غالب آکادمیک از خود نشان نداد، تقریباً به‌گونه‌ای با او رفتار شد که تقریباً به نان شب محتاج بود.

منبع: فضا و دیالکتیک

نوشته فریدمن‌: جان زیبا! اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

  • موضوع و سخنرانان
  • زمان و مکان برگزاری
  • برگزارکننده
سلسه نشست‌های پژوهشی لابراتوار دکتری نظری
موضوع:
اساطیر و زبان مشترک ایران و ارمنستان

مقالات:
ارمنستان در گزار از اشکانی به ساسانی/ محمد کلهر، دکتری تاریخ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرری
اساطیر و زبان مشترک ایران و ارمنستان/ علی نیکویی، پژوهش‌هنر، پژوهشکده نظر

میزگرد:
شهره جوادی؛ دکتری تاریخ هنر، دانشگاه تهران
ناصر براتی؛ دکتری شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره)
سید امیر منصوری؛ دکتری مطالعات شهری با گرایش منظر دانشگاه تهران 

زمان: سه‌شنبه ۳ مرداد ۱۳۹۶ 
ساعت: ۱۴ الی ۱۶
مکان: خیابان آزادی، خیابان دکتر قریب، شماره ۲۳

گالری هنر و پژوهش نظرگاه

نوشته نشست اساطیر و زبان مشترک ایران و ارمنستان اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

  • موضوع
  • زمان و مکان برگزاری
  • برگزارکننده
مدرسه تابستانی بین‌المللی اصفهان
شهری که رودخانه‌اش در حال از دست رفتن است.

زمان: ۳۱ مردادماه تا ۸ شهریور
مکان: دانشگاه هنر اصفهان توحید خانه

دانشگاه هنر اصفهان با همکاری مدرسه ملی عالی معماری ورسای فرانسه برگزار می‌کند

نوشته مدرسه تابستانی بین‌المللی اصفهان اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.

۲۶ام تیر ۱۳۹۶ طراحی و معماری

برای سومین سال متوالی سایت آرک‌دیلی از مخاطبان دانشجوی خود خواست تا آخرین پروژه‌های طراحی ساخته شده‌ی خود را برای این سایت بفرستند. صدها طرح از سرتاسر جهان فرستاده شد که از آن میان ۳۴ پروژه به عنوان پروژه‌های برتر معرفی شدند. از میان پروژه‌های برتر معرفی شده ۲ پروژه از ایران بودند. در اینجا به  معرفی دو پروژه‌ی ایرانی برگزیده شده می‌پردازیم.

پروژه‌های برتر

عنوان پروژه: اینستالیشن شماره‌ی ۵

نام استودیو: استودیوی کات

راهنما: مهدی کمبوزیا

دانشجویان: هلنا قنبری، بهرنگ بنی‌آدم، آریا گله، شمیم آقازاده، اشکان رادنیا، مهران علی‌نژاد، عطیه آقایی

کشور: ایران

پروژه‌ی اینستالیشن، استودیو کات

اشکال ارگونومیک در میان ساختاری ظریف که بر روی پایه‌ای از بتن و فلز قرار دارد. آغاز این پروژه ورکشاپی با موضوع آشنایی دانش پژوهان با رفتارهای سازه ای کابل ها و نحوه برخورد با  طراحی آن‌ها برای ایجاد یک فضای کاربردی در «کانون معماران معاصر» با سرپرستی مهدی کامبوزیا بود و بعد از اتمام دوره، «استودیو کات» با حمایت« معاونت فنی وطراحی شهری سازمان زیبا سازی شهرداری تهران» به همراه تعدادی از دانش پژوهان منتخب  کلاس شروع به طراحی و ساخت پروژه مذکور به صورت مستقل  کردند.




سایت پروژه و موضوع:
سایت پروژه در حدفاصل پارک  و مجموعه فرهنگی چندمنظوره واقع شده است. موضوع پروژه ما طراحی یک مبلمان شهری تأثیرگذار و خوانا با محیط پیرامون است.

کانسپت:
مسأله ما در این پروژه ایجاد فضای استراحت شهری و کاربردی به علت نقطه عطف بودن مکان پروژه بوده که باید با حفظ امتداد دید بصری از مجموعه فرهنگی به پارک طراحی و جانمایی می‌شد. در نتیجه ما شروع به طراحی یک مبلمان شهری با کابل کردیم که علاوه بر کاربری، شفاف بوده و امتداد دید را حفظ می کند.

تکنیک ساخت:
با انتخاب مقاطع فولادی همسان که در واقع کمانی از یک دایره با شعاع ثابت می باشند و جابه جا کردن این مقاطع در زوایای مختلف فضایی و سوراخ های ایجاد شده روی مقاطع، خطوط راهنمایی برای عبور کابل ها به وجود آوردیم که با حرکت کابل ها و بازگشت به محل اول، پوسته ای با طاق های هم خانواده شکل گرفت که ویژگی های مختلفی را در بر دارد. مهمترین ویژگی آن منحصر به فرد بودن تجربه افراد مختلف در پروژه است، که فضایی دینامیک در برخورد با بیننده ایجاد می کند.

افراد با حرکت در پروژه با دیدن پرسپکتیو های مختلف و هندسه پنهان طاق ها، معماری مأنوس با تکنیک جدید ساخت را  لمس  می کنند و اگر بخواهند فراتر از نظاره کردن تجربه خود را پیش ببرند می توانند از گوشه ای از آن به عنوان صندلی استفاده کنند ،جایی را برای لمیدن پیدا کنند و حتی شاید بخواهند ازآن بالا بروند و از منظره پارک لذت ببرند و همچنین در طول ساعات مختلف روز حرکت سایه های پروژه خود تصویری متفاوت به بیننده ارائه می کند. از دیگر ویژگی های این پوسته می توان به شفاف بودن آن اشاره کرد در عین حال که مرزبندی پروژه کاملا مشخص است اما در تداوم بصری مابین پردیس سینمایی و پارک تداخلی ایجاد نمی کند و در حین اینکه حضورش حس می شود اما از لحاظ بصری اغتشاش ایجاد نمی کند.


عنوان پروژه: پاویون اینفیلولیون ( دانشگاه سوره)

راهنما: دکتر حسن اصانلو، علی ذولفقاری، امیر آرمانی اصل، جواد نوروزی، سینا صادقی

دانشجویان: آرینا گروسی، دنا خاکسار، سید مصطفی میرهاشمی، زهرا بابایی، فریده یوسفی مقدم، سید علی سجادی، بهاره سادات یثربی نائینی، فریبا دهقانی، شایان کندری، مرضیه غفاری، محمد اسماعیلی

کشور: ایران

پاویون اینفیلولیون ( دانشگاه سوره)

با الهام از پیچیدگی‌های هندسی مقرنس ایرانی، اینفلیولیون ساختار فلزی قابل‌توجهی از ترکیب شبکه‌ای حلقه‌ای که در مکعبی محاط شده را ارائه می‌دهد. اینفیلولیون کوشش نموده است تا با استفاده از مهارت های طراحی و ساخت دیجیتال،اصالت معمارى ایرانى را بازخوانى نموده و شیوه اى جدید براى ساخت و نمایش هنر ایرانى مقرنس فراهم کند. در این شیوه، مقرنس تنها وابسته به گوشه ها و کنج ها نیست و میتواند همچون حرکت یک موج در سطوح مختلف پخش و تکثیر شود و دوباره به نقطه آغاز خود بازگردد. مقرنس در اینفیلولیون در ساختارى دایره گون درون مکعبى فرضى قرار گرفته است. همانطور که در نشانه شناسى مکتب یونگ دایره و مربع نشانه هایى براى کمال و منطق انسانى هستند، در نشانه شناسى هنر اسلامى نیز همنشینى این دو عنصر یاد آور معانى مقدس و فرا بشرى هستند.

 

اینفیلولیون[۱] ، نگاهی دوباره به هنر مقرنس ایرانی است. همچنین به روز رسانی سازه های دو قوسی ( گنبدی شکل ) به فرم جدیدی از سازه ی کام وزبانه ایست. این فرم سازه ای علاوه بر یکپارچگی حس سیالیت و خوانایی نیز به فضا القا می کند. فرم کلی این پاویون همچون قابی از رفتار اجتماعی مخاطبان ، چه میان و چه برون آن است.



از آنجایی که آفرینش فرمی سیال در عین ایستایی در راستای ترجمه ی هنر مقرنس نیازمند بهره گیری از جلوه های بصری متقارن میباشد ، بهینه سازی فرم به صورت الگوریتمیک از این نگرش پیروی کرده است. معرفی فرمی انتزاعی از تصاعد هندسی مقرنس در عین تمرکز بر وحدت کلی، تنظیمات متغیر های ماتریس بهینه سازی فرم، به گونه ای انجام شد تا پاویون نه تنها با تبدیل المان های فضاسازی (سقف به جداره و جداره به کف و برعکس) به الگویی تکرار شونده اشاره کند بلکه نگرش نوینی از ساختار های پر و خالی مقرنس ها در عین رعایت ریتم وحدت گرا باشد. ساختار های هندسی نا متعارفی همچون نوار موبیوس[۲] یا بطری کلاین[۳] با تمرکز بر اصول محاسباتی مبتنی بر لوپ (چرخه ی تکرار شونده) شکل گرفته اند. ازین رو خاصیت بازگشتی لوپ (چرخه تکرار شونده) موجب تقویت ریتم وحدت گرای شبکه وافل شده است.

 

بازی نقطه، خط، حجم و فضا سازی پله ای مرکز گرا مقرنس به گونه ایست که گویی رأ‌س طاق را قاب کرده است، با رعایت این اصل که خود قاب، اثر است و اشاره ای استعاری به وحدت دارد. حال آن که در شکل گیری اینفیلولیون قابی پدیدار شد که از درون و برون مخاطبان خود را به تصویر می کشد. گویی اینگونه فرم ها دارای خاصیتی نهان از اصل خویش هستند.

در بستر مطالعات نیازشناسی چندین شاخصه برای نماد دانشکده معماری و شهرسازی سوره اولویت پیدا کردند.ایجاد فضای تعامل ، نشیمن ، نیمه بسته (مجوّف)، متمرکز و هویت مند از معیار های اصلی این المان بود که میبایست محقق می گشت. در پی آغاز روند طراحی هر یک از این شاخصه ها به گونه ای به عناصر فضایی ترجمه شدند. از این رو ساختار سازه ی شبکه ای (پنجره ای) وافل به عنوان عنصر اصلی این مؤلفه ها انتخاب شد. روند ۱۴ روزه ی مطالعات، ایده پردازی، طراحی و ساخت این اثر به وسیله امکانات تکنولوژی طراحی مبتنی بر ساخت دیجیتال (cad-cam) امکانپذیر شد. استفاده از ورق های آهن با ضخامت های به دست آمده (توسط کد های تحلیلی نوشته شده در پلتفرم گرس هاپر) برای اعضای سازه ای و غیر سازه ای به پاویون حس و حالی قابل درک در عین پیچیدگی ظاهری داده است.

Borde Soportante

عنوان پروژه: (Borde Soportante (Universidad de Talca
استاد راهنما: José Luis Valladares Ulloa
کشور: Chile

Borde Soportante
Borde Soportante
Borde Soportante
Borde Soportante
Borde Soportante

 

Mirror Pavilion

عنوان پروژه: Mirror Pavilion (Samara State Technical University)
نام استودیو: Architecture and Civil Engineering Institut
دانشجویان: Vladislav Khokhlov, Arseny Samogorov, Kirill Sidorov, Alexander Starostin
کشور:
 Russia

Mirror Pavilion
Mirror Pavilion
Mirror Pavilion
Mirror Pavilion
Mirror Pavilion

مشاهده‌ی دیگر پروژه‌های برتر در وب‌سایت آرکی‌دیلی 

پی‌نوشت

[۱] Infiloolion: Infinity+Loop+Pavilion

[۲]  Möbius Strip

[۳] Klein Bottle

منابع

archdaily
caoi

 

نوشته برترین پروژه‌های دانشجویی جهان در سال ۲۰۱۷ به انتخاب سایت آرکدیلی اولین بار در رویدادهای معماری پدیدار شد.